Emre Aladağ
Cuma günü 105 dolar seviyesine kadar tırmanan Brent petrol vadeli varil fiyatı, haftayı 103,87 dolar seviyesinden kapattı. Yeni haftanın ilk işlemlerinde saat 09.40 itibarıyla kapanışa kıyasla yüzde 2 oranında gerileyen kasım vadeli varil fiyatı 101,78 dolar seviyesine indi.
Aynı zaman diliminde Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün kasım vadeli varil fiyatı ise 94,04 dolar olarak kayıtlara geçti. Küresel piyasalarda yaşanan bu gerilemede, ABD ile İran arasında diplomatik temasların yeniden tesis edilmesine yönelik yürütülen çabalar belirleyici bir rol oynamaktadır.
Diplomatik Çabalar ve Katar'ın Rolü
Katar Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Macid el-Ensari, yerel basına yaptığı değerlendirmelerde, yaklaşık iki haftadır Washington ile Tahran arasında diyalog ortamını canlandırmak amacıyla farklı formüller üzerinde çalışıldığını açıkladı.
Arabuluculuk heyetinin temaslarını aralıksız sürdürdüğünü bildiren Ensari, somut adımlar atılması adına çeşitli başkentler arasında görüşmelerin devam ettiğini vurguladı.
"ABD yönetimindeki bazı yetkililerden, Washington'un bir anlaşmaya varmak istediğine ilişkin teyit aldık."
Bölgesel barışın ve Hürmüz Boğazı gibi kritik su yollarının güvenliğinin hayati önem taşıdığına işaret eden Ensari, bu stratejik geçişlerin tek bir ülkenin tahakkümüne bırakılmasının ve koz olarak kullanılmasının küresel güvenlik açısından risk barındırdığını dile getirdi.
Yetkililerin uzlaşı sinyalleri, bölgede tansiyonun düşebileceği ve arz krizlerinin bertaraf edilebileceği yönündeki öngörüleri artırarak petrol fiyatlarındaki düşüş eğilimini tetikledi.
Suudi Arabistan'ın İhracat Hamlesi
Öte yandan, Yemen merkezli Husiler tarafından Suudi Aramco tesislerine ait Doğu-Batı Petrol Boru Hattı'na düzenlenen saldırıların ardından şirketin sevkiyat rotasını çeşitlendirerek Hürmüz Boğazı üzerinden ihracatını artırması piyasalardaki baskıyı azalttı.
Uluslararası veri sağlayıcılarından Kpler verilerine dayandırılan haberlere göre, Suudi Arabistan'ın ham petrol sevkiyatı ağustos ayında 2013 yılından bu yana en dip seviye olan günlük 2,4 milyon varil düzeyine gerilemişti. Bu miktar eylül ayı itibarıyla günlük 4 milyon varil sınırını aştı.
JPMorgan analistleri de 18 Eylül tarihli raporda, boru hattındaki aksamalara rağmen Orta Doğu çıkışlı sevkiyatların kararlılıkla sürdüğüne dikkat çekti.
Bölge genelindeki toplam akışın son 10 günlük periyotta günlük ortalama 17,1 milyon varil seviyesinde gerçekleştiğini aktaran uzmanlar, bu rakamın 2025 ortalamasıyla kıyaslandığında yalnızca günlük 6,1 milyon varil geride kaldığını kaydetti.
Fed'in Para Politikası ve Teknik Seviyeler
ABD Merkez Bankası (Fed) tarafından Temmuz 2023 döneminden bu yana ilk defa gerçekleştirilen faiz artırımının akabinde, yıl sonuna kadar ilave bir sıkılaşma hamlesinin gelebileceği ihtimali emtia piyasalarını baskı altında tutuyor.
Enerji maliyetlerindeki yükselişin Fed cephesindeki şahin duruşu kuvvetlendirmesi, ekonomik büyüme ve talep dinamiklerinin yavaşlayabileceği kaygısını körüklüyor. Ayrıca sıkı para politikası adımlarının küresel çapta doları değerli kılması, diğer para birimlerini tercih eden yatırımcılar için maliyetleri artırarak fiyatları aşağı yönlü itiyor.
Hafta boyunca Fed yetkilileri tarafından yapılacak sözlü yönlendirmeler yatırımcıların yakın takibinde bulunurken, piyasa uzmanları tarafından Brent petrol için teknik açıdan 105,80 dolar direnç, 101,48 dolar ise destek noktası olarak izleniyor.