Emre Aladağ
Ulusal haber ajanslarının ve resmi bültenlerin aktardığı güncel verilere göre, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından finans dünyasının merakla beklediği 2025 yılı mali aracı kuruluş istatistikleri kamuoyuyla paylaşıldı. Açıklanan resmi rakamlar ışığında, geride bıraktığımız yıl ülke genelinde tam 22 bin 113 girişim bu sektör şemsiyesi altında aktif olarak faaliyette bulundu.
Girişimlerin Sektörel Dağılımı ve Ekonomik Hacim
Hizmet sunan bu şirketlerin kendi içindeki dağılımına bakıldığında; 21 bin 766'sının finansal hizmetler ve sigorta için yardımcı faaliyetlerde konumlandığı görüldü. Bunun yanı sıra 273'ü finansal hizmet alanında mesai harcarken, 74'ünün ise sigorta, reasürans ve emeklilik fonları tarafında faaliyet gösterdiği tespit edildi. Bahsi geçen firmaların faktör maliyeti üzerinden yarattıkları katma değer toplamda 2 trilyon 993 milyar lira seviyesine ulaşırken, genel üretim değerleri 4 trilyon 610 milyar lira olarak hesaplandı.
Katma Değerde Finans Hizmetlerinin Aslan Payı
Elde edilen devasa katma değerin sektörel dağılımı incelendiğinde, en büyük dilimin yüzde 80'lik ezici bir oranla ana finansal hizmetlerden geldiği kaydedildi. Geriye kalan bölümlerde sigortacılık ile emeklilik fonları yüzde 11,1'lik bir paya sahip olurken, yardımcı faaliyetlerin toplam ekonomiye katkı oranı yüzde 8,9 düzeyinde gerçekleşti.
Üretim Değerinin Dağılım Tablosu
Sektörün üretim değeri pastasındaki kırılımlarda da benzer bir tablo ortaya çıktı. Bu alanda finansal faaliyetler yüzde 74,9 ile liderliği elinde tutarken, onu yüzde 17,3 ile sigorta ve reasürans grubu takip etti. Finans ve sigortaya destek sağlayan yardımcı kollar ise üretim değerinden yüzde 7,8'lik bir oran elde etti.
Büyüme İvmeleri Ciddi Oranlara Ulaştı
Temel ekonomik göstergeler bir önceki yılla kıyaslandığında, sektördeki faktör maliyetiyle katma değer artışının yüzde 70,9, üretim değerindeki yükselişin ise yüzde 61,2 olduğu ölçüldü. Katma değer büyümesinin detaylarına inildiğinde, sigorta ve reasürans grubu yüzde 89,7 ile en yüksek sıçramayı yaparken, finansal hizmetler yüzde 69,3, yardımcı faaliyetler ise yüzde 64,1 oranında genişleme gösterdi.
Üretimdeki Sektörel Artış Hızları
Üretim değeri artış oranlarında ise finans tarafı aynı dönemde yüzde 62,7'lik bir ilerleme kaydetti. Diğer gruplar değerlendirildiğinde, sigorta ve emeklilik fonları yüzde 57,1 ivme gösterirken, yardımcı faaliyetlerdeki üretim artışı yüzde 56,5 seviyesinde kalarak istikrarlı bir büyüme sergiledi.
İstihdam 360 Bini Aştı
Sektörün sunduğu istihdam kapasitesi de büyüme trendine paralel olarak ivmelendi. Kayıtlara göre 2024 yılında 352 bin 597 olan yıllık ortalama çalışan sayısı, 2025 dönemi itibarıyla 360 bin 745 kişiye çıktı. Bu dev işgücünün yüzde 65,9'u temel finansal faaliyetlerde, yüzde 26,4'ü yardımcı hizmetlerde, yüzde 7,7'si ise sigorta alanlarında görev yaptı.
Personel Maliyetlerinin Detayları
İstihdam edilen personelin şirketlere yansıyan toplam maliyeti ilgili yılda 712 milyar 175 milyon lira olarak açıklandı. Sektörel olarak bakıldığında maliyetlerin yüzde 77'si ana finans faaliyetlerinde, yüzde 13,2'si yardımcı hizmetlerde, yüzde 9,8'i ise sigortacılıkta gerçekleşti. Toplam giderlerin yüzde 84,8'ini doğrudan maaş ve ücret ödemeleri teşkil ederken, yüzde 15,2'lik kısmı sosyal güvenlik masraflarından oluştu.
Cinsiyet Eşitliğinde Çarpıcı Rakamlar
İstihdam profilindeki cinsiyet dengesi, finans dünyasının en dikkat çekici istatistiklerinden birini oluşturdu. Ücretli çalışan erkek personel sayısı 176 bin 328 (yüzde 50,2) olurken, ücretli kadın personel sayısı 174 bin 949 (yüzde 49,8) seviyesinde kaydedildi ve sektörde neredeyse tam bir eşitlik sağlandığı görüldü.
Yatırımlar 157 Milyar Lirayı Geride Bıraktı
Kuruluşların sermaye altyapılarına yönelik sabit yatırımlarının toplam satın alış bedeli 157 milyar 495 milyon lira olarak belirlendi. Bu devasa bütçenin yüzde 78,8'lik ana gövdesi finansal hizmetler alanında harcanırken, yardımcı faaliyetlere yüzde 14,2, sigorta fonlarına ise yüzde 7'lik pay ayrıldı. Açıklanan bu yatırımlar, mali aracı kuruluşların önümüzdeki dönemde de sermaye ve teknoloji altyapılarını güçlendirmeye devam edeceğine güçlü bir işaret veriyor.