Emre Aladağ
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, hava kalitesini korumak amacıyla katı yakıtların üretiminden tüketimine kadar tüm aşamalarını yeniden düzenleyen yeni bir yönetmeliği hayata geçirdi. Resmî Gazete'de yayımlanan düzenlemeyle birlikte ithal ve yerli katı yakıtların denetiminde dijital takip dönemi resmen başladı.
Katı Yakıt Modülü ile Dijital İzleme
Yeni düzenlemeyle birlikte katı yakıtların üretim ve satış süreçleri Katı Yakıt Modülü (KYM) üzerinden kapsamlı bir şekilde takip edilecek. Üretici, ithalatçı, dağıtıcı ve satıcı konumundaki tüm işletmeler, yakıt hareketlerine ilişkin bilgileri sisteme zamanında girmek zorunda olacak.
Uygunluk Belgesi ve Satış İzin Şartı
Yönetmelik kapsamında yer alan katı yakıtların piyasaya arzı için Uygunluk Belgesi alınması zorunlu hale getirildi. Isınma amaçlı yakıtların sunulabilmesi için ayrıca Satış İzin Belgesi şartı aranacak.
Isınma amaçlı ithal katı yakıtların dağıtımı yalnızca belgede belirtilen yetkili işletmelerle sınırlandırıldı. Sanayi ve termik santral amaçlı ithal yakıtlar ise sadece Uygunluk Belgesi'nde yer alan ve KYM'ye kayıtlı tesisler tarafından temin edilebilecek.
Yakıtta Renk Kodlu Torba Sistemi
Isınma amaçlı katı yakıt torbalarında yeni dönemde renk kodu uygulamasına geçilecek. Buna göre ithal kömürler yeşil, birinci grup illerde kullanılacak yerli kömürler mavi, ikinci grup illerdeki yerli kömürler sarı torbalarda satılacak.
Kırsal mahalle, köy ve beldelerde kullanılacak yerli kömürler gri renkli torbalarda piyasaya sunulacak. Bedelsiz dağıtılacak kömürler beyaz, biyokütle briket ve peletler ise şeffaf torbalarda yer alacak.
Torbaların üzerinde yakıtın Uygunluk Belgesi ve özelliklerinin görülebilir olması veya QR kod ile elektronik olarak izlenebilmesi gerekecek.
Uygunsuz Yakıtlar Toplatılacak
Denetimler sırasında sınır değerlere uygun olmadığı tespit edilen yakıtların satışı KYM üzerinden durdurulacak. İlgililerin üç iş günü içinde talep etmesi durumunda şahit numune analizi gerçekleştirilebilecek.
Uygunsuzluğu kesinleşen yakıtlar depolarından toplatılarak yetkili mercilerin gözetimindeki alanlarda tutulacak. Toplama, taşıma ve depolama masraflarının tamamı ilgili sorumlu şirketler tarafından karşılanacak.
Petrol Kokuna Sıkı Kurallar ve Yaptırımlar
Petrol koku kullanımı yalnızca gerekli çevre izinlerine sahip ve sürekli emisyon ölçüm sistemiyle izlenen tesislerle sınırlandırıldı. İlk kez kullanacak tesisler için en fazla altı aylık deneme tahsisatı uygulanacak.
Kurallara aykırı faaliyetler için 2872 sayılı Çevre Kanunu kapsamında idari yaptırımlar uygulanacak. Bir yıl içinde iki kez cezai işlem görenlerin belgeleri iptal edilecek.
Isınma amaçlı katı yakıt torbalarının renklerine ilişkin hükümler 1 Haziran 2028 tarihinde yürürlüğe girecek. Mevcut belgeler 30 Haziran 2027 tarihine kadar geçerliliğini korumaya devam edecek.